Turşu üretiminde kullanılan depo, üretim sürecinin doğrudan temas noktalarından biridir. Sebzelerin salamura içerisinde bekletildiği bu aşamada depo malzemesinin gıda ile temasa uygunluğu, asidik ve tuzlu ortamla uyumu, temizlenebilirliği ve mekanik dayanımı birlikte değerlendirilmelidir. Yanlış seçilen bir depo ürünün tat ve koku özelliklerini, hijyen koşullarını ve üretim sürecinin devamlılığını etkileyebilir.
Özellikle profesyonel turşu üretiminde turşu üretim tankı, yalnızca belirli miktarda ürünü içerisine alabilen bir kap olarak değerlendirilmemelidir. Sebzelerin, salamuranın ve fermantasyon sürecinin gerektirdiği koşullar dikkate alınarak doğru malzeme ve tasarım seçilmelidir. Gıda ile temas eden madde ve malzemelerin, normal kullanım koşullarında insan sağlığı açısından risk oluşturacak veya gıdanın bileşimini ve duyusal özelliklerini kabul edilemez şekilde değiştirecek miktarda maddeyi gıdaya aktarmaması temel bir gerekliliktir.
Turşu üretiminde sebzeler belirli bir süre boyunca su, tuz ve kullanılan diğer bileşenlerle temas halinde kalır. Bu nedenle tankın iç yüzeyi, depolanan ürünle uzun süreli temasa uygun özelliklere sahip olmalıdır.
Depo seçiminde şu unsurlar birlikte değerlendirilmelidir:
Özellikle endüstriyel üretimde depo kapasitesinin üretim hattının diğer aşamalarıyla uyumlu olması, operasyonun daha düzenli ilerlemesine yardımcı olur.
Uygun kalite ve tasarım özelliklerine sahip paslanmaz çelik tanklar, gıda sektöründe yaygın olarak kullanılan ekipmanlar arasındadır. Korozyon dayanımı, sağlamlığı ve uygun yüzey özellikleri sayesinde turşu üretiminde de değerlendirilebilir.
Ancak turşu salamurasının tuz ve asit içeriği, malzeme seçiminde özellikle dikkate alınmalıdır. Paslanmaz çeliklerin korozyon dayanımı alaşımına ve çevresel koşullara göre değişir. Bu nedenle yalnızca “paslanmaz çelik” ifadesi üzerinden karar verilmemelidir.
Örneğin 304 ve 316 gibi farklı paslanmaz çelik kaliteleri farklı ortamlarda farklı korozyon performansı gösterebilir. Kullanılacak ürünün salamura koşullarına uygunluğu tank üreticisi tarafından teknik olarak doğrulanmalıdır.
Bu sorunun tek bir kaliteyle cevaplanması doğru olmaz. Seçim, turşunun içeriği, tuz konsantrasyonu, asitlik, sıcaklık, temizlik kimyasalları ve kullanım süresi gibi faktörlere göre yapılmalıdır. 316 kalite paslanmaz çelik, molibden içeriği sayesinde klorür içeren ortamlarda 304'e kıyasla daha yüksek korozyon direnci sağlayabilir. Bununla birlikte 316 kullanılması her koşulda korozyon riskini tamamen ortadan kaldırmaz. Turşu üretimi için tank seçerken ürünün gerçek proses koşulları üreticiye aktarılmalı ve uygun malzeme buna göre belirlenmelidir.
Bazı turşu üretim uygulamalarında gıda ile temasa uygun plastik tanklar kullanılabilir. Burada temel kriter plastiğin kendisinden çok kullanılan malzemenin ve bitmiş ürünün gıda temasına uygunluğu ile turşu salamurasına dayanımıdır.
Türkiye'de gıda ile temas eden plastik madde ve malzemeler için Türk Gıda Kodeksi kapsamında özel düzenlemeler bulunmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın güncel mevzuat listesinde Türk Gıda Kodeksi Gıda ile Temas Eden Plastik Madde ve Malzemeler Tebliği (2019/44) yer almaktadır.
Bu nedenle plastik depo satın alırken ürünün gıda temasına uygunluğu ve kullanım koşulları üreticiden belgelenmelidir.
Gıda üretiminde kullanılacak tankın gıda ile temas uygunluğu satın alma öncesinde belgelenmelidir. Türkiye'de gıda ile temas eden madde ve malzemeler için Türk Gıda Kodeksi düzenlemeleri uygulanmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda ile temas eden malzemelerin uygun şekilde üretilmesi ve kullanım koşullarının dikkate alınmasının önemini vurgulamaktadır.
Üreticiden özellikle:
istenebilir.
Bu belgeler, tankın turşu üretimindeki gerçek kullanım koşullarına uygunluğunu değerlendirmeyi kolaylaştırır.
Turşu tankı satın alırken yalnızca kapasite ve fiyat üzerinden karar verilmesi, üretim sırasında çeşitli sorunlara neden olabilir. Özellikle salamura koşullarının malzeme üzerindeki etkisinin değerlendirilmemesi önemli bir risk oluşturur.
Sık yapılan hatalar arasında:
yer alır.
Doğru turşu deposu seçimi, ürünün özellikleriyle başlar. Öncelikle turşunun reçetesi, salamura özellikleri, proses sıcaklığı ve tankta bekleme süresi belirlenmelidir. Daha sonra bu koşullara uygun malzeme, kapasite ve tank tasarımı değerlendirilmelidir.
Gıda temas uygunluğu + salamura dayanımı + temizlenebilirlik + kapasite + üretim hattına uyum birlikte ele alındığında daha güvenilir bir tank seçimi yapılabilir.
Özellikle profesyonel üretimde tankın üretici tarafından proses şartlarına göre değerlendirilmesi, satın alma sonrasında ortaya çıkabilecek uyumsuzlukların önlenmesine yardımcı olur. Ayrıca turşu için deponun yanı sıra su deposu da satın almayı planlıyorsanız linki ziyaret edebilirsiniz.